Шеърҳо
Пурхонандатарин шоирони муосир
Пурхонандатарин шеърҳо
Дониш андар дил чароғи равшан аст
То ҷаҳон буд аз сари одам фароз, Кас набуд аз роҳи дониш бениёз. Мардумони бихрад андар ҳар замон, Роҳи донишро ба ҳар гуна забон.
Забони модарӣ
Ҳарчи ӯ аз моли дунё дошт, дод, Хиттаи Балху Бухоро дошт, дод, Суннати волою девон дошт, дод, Тахти Сомон дошт, дод.
Таджикистан — мой родной край
Таджикистан — мой родной край, Цветёшь ты, словно дивный рай. Живётся вольно, преград нет, В сердцах свобода, как рассвет.
Зан агар оташ намешуд, хом мемондем мо
Зан агар оташ намешуд, хом мемондем мо, Норасида бодаи дар ҷом мемондем мо. Зан агар моро намебахшид умри ҷовидон, Бетахаллус, бенасаб, беном мемондем мо.
Шикоят аз пирӣ
Маро бисуду фурӯ рехт ҳарчи дандон буд, Набуд дандон, ло, бал чароғи тобон буд. Сапеди симрада буду дурру марҷон буд, Ситораи саҳарӣ буду қатраи борон буд!
Ҳар касеро баҳри коре сохтанд
Ҳар касеро баҳри коре сохтанд, Майли онро дар дилаш андохтанд. Пайи илм ҳамчу шамь бояд гудохт, Ки бе илм Худо натавон шинохт.
Ҳар бод, ки аз суйи Бухоро ба ман ояд
Ҳар бод, ки аз суйи Бухоро ба ман ояд, Бо буйи гулу мушку насими суман ояд. Бар ҳар зану ҳар мард куҷо барвазад он бод?! Гӯйӣ, магар он бод ҳаме аз Хутан ояд.
Тифл мондам аз ту модар, рӯйи ту дар ёд нест
Тифл мондам аз ту модар, рӯйи ту дар ёд нест, Қомати ту чашми ту абрӯйи ту дар ёд нест. Дар суроғат мезанам худро ба ҳар як кӯю дар, Чун, ки то имрӯз модар кӯйи
Муаллим
Шеъре ба номи некат, омӯзгор, дорам, Дар анҷуман ба дастат чун туҳфае супорам, Баҳри сипоси хотир дастат ҳамефишорам, Миннатпазирам аз ту доим ба рӯзгорам.
Офтобо, бори дигар хонаро пурнур кун
Офтобо, бори дигар хонаро пурнур кун, Дӯстонро шод гардон, душманонро кӯр кун! Аз паси кӯҳе барову сангҳоро лаъл соз, Бори дигар ғӯраҳоро пухтаву ангур кун!
Ватан сар мешавад аз гоҳвора
Ватан сар мешавад аз гоҳвора, Зи шири поку аз пистони модар. Ватан сар мешавад аз он тавора, Ки онро сохта дастони модар.
Одамият
Тани одамӣ шариф аст ба ҷони одамият, На ҳамин либоси зебост нишони одамият! Агар одамӣ ба чашм асту даҳону гӯшу бинӣ, Чӣ миёни нақши девору миёни одамият!
Забон гумкарда
Ҳар ки дорад дар ҷаҳон гумкардае, Дар замину дар замон гумкардае. Ин нишон гумкардаеву дигаре, Хештанро бенишон гумкардае.
Биёед эй рафиқон дарс хонем
Биёед эй рафиқон дарс хонем, Ба бекорию нодони намонем. Ба олам ҳар касе бекор гардад, Ба чашми аҳли олам хор гардад.
Ҷони ширин (қисми 1)
Ҷони ширин, ин қадар ҷангам макун, Ин қадар беҳуда дилтангам макун. Гашта-гашта дар сафар боз омадам,
Мо ҳеҷ, замона хеҷ, дунё ҳама ҳеҷ
Мо ҳеҷ, замона хеҷ, дунё ҳама ҳеҷ. Эй ҳеҷ, зи баҳри хеҷ бар ҳеҷ мапеч. Донӣ, ки зи одамӣ чӣ мемонаду бас? Меҳр асту муҳаббат асту боқӣ ҳама ҳеҷ!
Эй ашк оҳиста бирез, ки ғам зиёд аст
Эй ашк оҳиста бирез, ки ғам зиёд аст, Эй шамъ оҳиста бисӯз, ки шаб дароз аст. Имрӯз касе маҳрами асрори касе нест, Мо таҷриба кардем касе ёри касе нест.
Найнома
Бишнав аз най чун ҳикоят мекунад, Аз ҷудойиҳо шикоят мекунад, К-аз найистон то маро бубридаанд, Дар нафирам марду зан нолидаанд.
Эй қавми ба Ҳаҷ рафта, куҷоед, куҷоед
Эй қавми ба Ҳаҷ рафта, куҷоед, куҷоед? Маъшуқ ҳамин ҷост, биёед, биёед. Маъшуқи ту ҳамсояву девор ба девор, Дар бодия саргашта шумо дар чӣ ҳавоед.
Бӯи ҷӯи Мӯлиён
Бӯи Ҷӯи Мӯлиён ояд ҳаме, Ёди ёри меҳрубон ояд ҳаме. Реги Омуву дурушти роҳи ӯ, Зери поям парниён ояд ҳаме.
Ҳаққи устод аз падар беш аст
Ҳаққи устод аз падар беш аст В-аз падар устод дар пеш аст. Гар падар аз ҳаёт баҳра диҳад, Устод аз наҷот баҳра диҳад.
ГУЛИ СУРХ
Рози дил мегуфтам, ар як маҳраме медоштам, Шикваҳо мекардам аз ғам, ҳамдаме медоштам. Дар шаби ҳиҷрон намешуд захми дил реши равон, Гар зи васли як парирӯ марҳа
Хандаи лола
Бихандад лола бар саҳро, Ба сони чеҳраи Лайло. Бигиряд абр бар гардун, Ба сони дидаи Маҷнун.
Ватан
Эй Ватан, эй хоки поки модарам, Аз ту рӯяд нури ҷон дар пайкарам. Бо ту ман маънои ҳастӣ ёфтам, Бо ту ман роҳи саодат кофтам.
Хоҳӣ, ки ҳамеша шоду хуррам бошӣ
Хоҳӣ, ки ҳамеша шоду хуррам бошӣ, Ҳар ҷо ки равӣ, азизу маҳрам бошӣ, Покиза шаву рост бизӣ, илм омӯз, То тоҷи сари наберагони Одам бошӣ.
Ҳамаи шеърҳо
Мураттабкунӣ: навтарин аввал
Замони баччагӣ бемакру бефан
Замони баччагӣ бемакру бефан Пур аз чомоқи1 пур буд кисаи ман. Кунун дар инҳисори реву райбам,
Агар тири ҳақиқат ном тире
Агар тири ҳақиқат ном тире Ба олам буд, ман чун наррашере, Ба сад ҷон гуфтаме шеъри ҳақиқат, Ба сад дил хурдаме тири ҳақиқат...
Шаҳиди корзори нангу номус,
Шаҳиди корзори нангу номус, Шаҳиди роҳи озодии мо рафт. На дар пастӣ зи дасти нокасон мурд, Уқобе буд, тори қуллаҳо рафт.
Ошиқӣ з-оташи дил сӯхтан аст,
Ошиқӣ з-оташи дил сӯхтан аст, Хешро ҳар нафас афрӯхтан аст. Як китобест пур аз саҳву хато, В-аз хатоҳо сабақ омӯхтан аст.
Шӯр шуд бахти ман аз бешӯрият,
Шӯр шуд бахти ман аз бешӯрият, Ҷӯр шуд сози ғам аз ноҷӯрият. Кошкӣ якбора мекуштӣ маро, То намемурдам зи доғи дурият.
«Шаҳидон» расиданд аз чор сӯй,
«Шаҳидон» расиданд аз чор сӯй, Ҳам «Озодӣ» афзуд бо чанд гурд. Ҷаҳон диду ангушти ҳайрат газид, Шаҳидон фузуданду озодӣ мурд...
Ҳар кас, ки буд дар паи озори Ҷӯрабек,
Ҳар кас, ки буд дар паи озори Ҷӯрабек, Ҳеҷ аст дар баробари осори Ҷӯрабек. Бар торҳои ҷони мо оҳанг бастааст, Оҳанги ҷони мо бувад аз тори Ҷӯрабек.
На ёри «Шаҳидон», на «Озодӣ»-хоҳ,
На ёри «Шаҳидон», на «Озодӣ»-хоҳ, На бо ин сипоҳу на бо он сипоҳ, Миёни ду дунё манам рӯсафед, Миёни ду майдон манам рӯсиёҳ...
Аз асли ориён оре намондаст,
Аз асли ориён оре намондаст, Аз Ҷоми Ҷам ба мо як куҳнаҷома монд. Дар байни сангҳо мондем зинда, лек Аз сангномаҳо пур нангнома монд.
На фармони манъ асту тазйиқу ҳукм,
На фармони манъ асту тазйиқу ҳукм, На таҳдиди тир асту шамшеру теғ. Надонам зи чӣ дар Душанбеи хурд Нагунҷид ишқи бузургон, дареғ...
Эй дафтари пурпечухами ашъорам,
Эй дафтари пурпечухами ашъорам, Эй мазҳари дарду синаи афгорам, Ҳарчанд зи баъзе сафҳаат безорам, Гумном наям, ки бо ту номе дорам.
Гиреҳ дар кори ман ҳар гаҳ бияфтад,
Гиреҳ дар кори ман ҳар гаҳ бияфтад, Бидонам он гиреҳ аз абруи туст. Туро аз паҳлуи чап офариданд, Агар ман чап равам, аз паҳлуи туст.
Як рӯз ман зи базми шумо дур мешавам,
Як рӯз ман зи базми шумо дур мешавам, Дар ёдмону3 хобҳо манзур мешавам. Гар фахру нози ман ба шумо қимате надошт,
Эй хуш даме, ки соғаре бо ёр мезадам,
Эй хуш даме, ки соғаре бо ёр мезадам, Такрор то бибӯсамаш, такрор мезадам. Варзобу шӯру мастиву ман масттар аз он Дар пои қулла қуллаи2
То бар сари мо чунин шӯру мағалат бошад,
То бар сари мо чунин шӯру мағалат бошад, Тӯли амалат рӯзе гӯри амалат бошад. То мекунӣ заҳрогин ҷоми дилу коми мо, Моҳи асалат рӯзе моҳи аҷалат бошад.
Дар раҳи ишқ туро дидаму дил бохтамат,
Дар раҳи ишқ туро дидаму дил бохтамат, То баландои дили хеш барафрохтамат, Аз ғами ишқу гули ёду таби ташнадилӣ Ман туро сохтам... Эй кош намесохтамат!
Чашми ту маро ба ошиқӣ моҳир кард,
Чашми ту маро ба ошиқӣ моҳир кард, Дар олами худфурӯзиям қодир кард. Ишқи ту накард гарчи хушбахт маро, Хушбахтам аз он, ки ошиқу шоир кард...
Ҳар дам ба рӯи бори ман сарбор мезананд,
Ҳар дам ба рӯи бори ман сарбор мезананд, Доғи дигар ба синаи афгор мезананд. Гуфтам, гилеми хешро берун кашам зи об, Лоиқ гилем шуд, ки ба девор мезананд...
Асли ту гар зи ҳамин қавми сияҳпешонист,
Асли ту гар зи ҳамин қавми сияҳпешонист, Вой бар ту, хати пешонии ту хоно нест. Асли ту гар зи ҳамин қавми дарунторик аст, Дурандеш набошӣ, аҷалат наздик аст.
Дар он замон, ки замони забони ғосиби дун буд,
Дар он замон, ки замони забони ғосиби дун буд, Ту баҳри пири сухан додаӣ ғурури ҷавонӣ. Зи моми фарру бузургии миллати тоҷик Бузургзода бизодӣ, бузургзода бимон
Дар ин ватан чун беватан бечораам, бечораам,
Дар ин ватан чун беватан бечораам, бечораам, Бо дарду доғи дилшикан дилхораам, дилхораам. Оворагии сад ҷаҳон ин сон набошад дилгусил, Ман андаруни хештан овораа
Эй нозанини содалиқои ҳуҷистадил,
Эй нозанини содалиқои ҳуҷистадил, Оё чӣ шуд, ки мондаӣ зору шикастадил? Биншаста будӣ як замон бар тахти оҷи бахт, Ҳайфо кунун нишастаӣ бар хун нишаста дил.
Эй ҳайфи ман, ба сифлагон дилсӯзӣ мекунам,
Эй ҳайфи ман, ба сифлагон дилсӯзӣ мекунам, Ҷон меканам, ки риштаи аҳде набарканам. Минбаъд агар ба ин харон аз некӣ дам занам, Аблаҳтарину хартарин фарди ҷаҳон
Боз он нигор омад, дидор тоза кардем,
Боз он нигор омад, дидор тоза кардем, Зангорабаста буд дил, зангор тоза кардем. Дар интизорияш ман будам хуморияш ман, Чашми хумор омад, хуммор тоза кардем.
Яке гар аҷнабӣ буда, дигар бомазҳабе буда,
Яке гар аҷнабӣ буда, дигар бомазҳабе буда, Кӣ инонро бари ин боғи зебо ҳамбаре карда? Касифе бо шарифе ҳамҷаворӣ? Нек андешед: Яке хунрезӣ карда, дигаре хунёгар