Шеърҳо бо теги: фалсафӣ
Шеърҳои марбут ба теги «фалсафӣ» дар сомонаи «Шоирон».
Мураттабкунӣ: навтарин аввал
Хоҳӣ, ки туро давлати аброр расад,
Хоҳӣ, ки туро давлати аброр расад, Мапсанд, ки аз ту бар кас озор расад. Аз марг маяндешу ғами ризқ махӯр, К-ин ҳар ду ба вақти хеш ночор расад.
Дил вақти самоъ бӯи дилдор барад,
Дил вақти самоъ бӯи дилдор барад, Моро ба саропардаи асрор барад. Ин замзамаи маркаб мар рӯҳи турост, Бардораду хуш ба олами ёр барад.
Ҳар сурати дилкаш, ки туро рӯй намуд,
Ҳар сурати дилкаш, ки туро рӯй намуд, Хоҳад фалакаш зуд зи чашми ту рабуд. Рав, дил ба касе деҳ, ки дар атвори вуҷуд Будаст ҳамешаву дигар хоҳад буд.
Осон-осон зи худ амон натвон ёфт,
Осон-осон зи худ амон натвон ёфт, В-ин шарбати шавқ ройгон натвон ёфт. З-он май, ки азизи ҷони муштоқон аст, Як ҷуръа ба сад ҳазор ҷон натвон ёфт.
Рӯзам ба ғами ҷаҳони фарсуда гузашт,
Рӯзам ба ғами ҷаҳони фарсуда гузашт, Шаб дар ҳаваси будаву нобуда гузашт. Умре, ки аз ӯ даме ҷаҳоне арзад, Алқисса, ба фикрҳои беҳуда гузашт.
Аз аҳли замона ор мебояд дошт,
Аз аҳли замона ор мебояд дошт, В-аз сӯҳбаташон канор мебояд дошт. Аз пеши касе кори касе накшояд, Уммед ба кирдгор мебояд дошт.
Симобӣ шуд ҳавову зангорӣ дашт,
Симобӣ шуд ҳавову зангорӣ дашт, Эй дӯст, биёву бигзар, аз ҳар чӣ гузашт. Гар майли вафо дорӣ, инак дилу ҷон, В-ар рои ҷафо дорӣ, инак сару ташт.
Эй дида, назар кун, агарат биноист,
Эй дида, назар кун, агарат биноист, Дар кори ҷаҳон, ки сар ба сар савдоест. Дар гӯшаи хилвату қаноат бинишин, Танҳо хӯ кун, ки оқибат танҳоист.
Ҷоно, ба замини Ховарон хоре нест,
Ҷоно, ба замини Ховарон хоре нест, К-аш бо ману рӯзгори ман коре нест. Бо лутфу навозиши ҷамоли ту маро Дар додани сад ҳазор ҷон оре нест.
Ҳаргиз аламе чу фурқати ҷонон нест,
Ҳаргиз аламе чу фурқати ҷонон нест, Дарде батар аз воқиаи ҳиҷрон нест. Гар тарки видоъ кардаам, маъзурам, Ту ҷони манӣ, видоъи ҷон осон нест.
Мо ошиқу аҳди ҷони мо муштоқист,
Мо ошиқу аҳди ҷони мо муштоқист, Моем ба дарди ишқ, то ҷон боқист. Ғам нуқлу надим дарду мутриб нола, Май хуни ҷигар, мардуми чашмам соқист.
Эй дил, ҳама хун шавӣ, шикебоӣ чист?
Эй дил, ҳама хун шавӣ, шикебоӣ чист? В-эй ҷон, бадар о, ин ҳама раъноӣ чист? Эй дида, чи мардумист, шармат бодо, Нодида ба ҳоли дӯст, биноӣ чист?
Дар кори кас ар қарор мебояд, ҳаст,
Дар кори кас ар қарор мебояд, ҳаст, В-ин ёр, ки дар канор мебояд, ҳаст. Ҳаҷре, ки ба ҳеч кор менояд, нест, Васле, ки чу ҷон ба кор меояд, ҳаст.
Ақраб сари зулфи ёру маҳ пайкари ӯст,
Ақраб сари зулфи ёру маҳ пайкари ӯст, Бо ин ҳама кибру ноз, к-андар сари ӯст, Шириндаҳанею шаҳд дар шаккари ӯст, Фармондиҳи рӯзгор фармонбари ӯст.
Эзид, ки ҷаҳон ба қабзаи қудрати ӯст,
Эзид, ки ҷаҳон ба қабзаи қудрати ӯст, Додаст туро ду чиз, к-он ҳар ду накӯст: Ҳам сирати он, ки дӯст дорӣ касро, Ҳам сурати он, ки кас туро дорад дӯст.
Дар дард шаке нест, ки дармоне ҳаст,
Дар дард шаке нест, ки дармоне ҳаст, Бо ишқ яқин аст, ки ҷононе ҳаст. Аҳволи ҷаҳон чу дам ба дам мегардад, Шак нест дар ин ҳол, ки гардоне ҳаст.
Дунё ба масал чу кӯзаи заррин аст,
Дунё ба масал чу кӯзаи заррин аст, Гаҳ об дар ӯ талху гаҳе ширин аст. Ту ғарра машав, ки умри ман чандин аст, К-ин аспи аҷал мудом зери зин аст.
Дарде, ки зи ман ҷон биситонад, ин аст,
Дарде, ки зи ман ҷон биситонад, ин аст, Ишқе, ки касаш чора надонад, ин аст. Чашме, ки ҳамеша хун фишонад, ин аст, Он шаб, ки ба рӯзам нарасонад, ин аст.
Нардест ҷаҳон, ки бурданаш бохтан аст,
Нардест ҷаҳон, ки бурданаш бохтан аст, Нарродии ӯ ба нақши кам сохтан аст. Дунё ба масал чу каъбатайни нард аст, Бардоштанаш барои андохтан аст.
Дур аз ту фазои даҳр бар ман танг аст,
Дур аз ту фазои даҳр бар ман танг аст, Дорам дилаке, ки зери сад ман санг аст. Умрест, ки муддаташ замонро ор аст, Ҷонест, ки бурданаш аҷалро нанг аст.
Ганҷам чу гуҳар дар дили ганҷина шикаст,
Ганҷам чу гуҳар дар дили ганҷина шикаст, Розам ҳама дар синаи бекина шикаст. Ҳар шӯълаи орзу, ки аз ҷон бархост, Чун пораи обгина дар сина шикаст.
Дил бар сари аҳди устувори хеш аст,
Дил бар сари аҳди устувори хеш аст, Ҷон дар ғами ту бар сари кори хеш аст. Аз дил ҳаваси ҳар ду ҷаҳонам бархост, Илло ғами ту, ки бар қарори хеш аст.
Сармояи умри одамӣ як нафас аст,
Сармояи умри одамӣ як нафас аст, Он як нафас аз барои як ҳамнафас аст. Бо ҳамнафасе гар нафасе биншинӣ, Маҷмӯи ҳаёти умр он як нафас аст.
Ё раб, ту замонаро далеле бифирист,
Ё раб, ту замонаро далеле бифирист, Намрудонро пашша чу пиле бифирист. Фиръавнсифатон ҳама забардаст шуданд, Мӯсову асову рӯди Ниле бифирист.
Олудаи дунё ҷигараш рештар аст,
Олудаи дунё ҷигараш рештар аст, Осудатар аст, ҳар кӣ дарвештар аст. Ҳар хар, ки бар ӯ зангею занҷире ҳаст, Чун беҳ нигарӣ, бор бар ӯ бештар аст.