Ҷунайдуллоҳи Ҳозиқ
1768 - 1843Ҷунайдуллоҳи Ҳозиқ — шоир, табиб ва донишманди маъруфи тоҷик, ки дар охири асри XVIII ва нимаи аввали асри XIX зиндагӣ ва эҷод кардааст. Ӯ дар деҳаи дараи Шохи Бадахшон ба дунё омадааст. Барои таҳсил ба Бухоро рафта, дар он ҷо илмҳои тиб, нуҷум ва адабиётро аз худ кардааст. Муддате дар дарбори амир Шоҳмурод ва амир Ҳайдар дар Бухоро фаъолият дошт. Баъдтар ба Самарқанд ва Шаҳрисабз сафар карда, дар охир ба Хева ва Қӯқанд рафт. Ҳозиқ на танҳо шоир, балки табиби ҳозиқ (моҳир) низ буд. Тахаллуси ӯ — «Ҳозиқ» маҳз ба маҳорати тиббии ӯ ишора мекунад.
Тавсияи мо барои шиносоӣ бо Ҷунайдуллоҳи Ҳозиқ
То бувад сулҳ ҷанг натвон кард
То бувад сулҳ ҷанг натвон кард, Ҷанг бошад диранг натвон кард. Шоҳ бояд хурад ғами олам, На ки з-он олам фитад дар ғам.
Мабош аз шеъри мардум ҳарфгустар
Мабош аз шеъри мардум ҳарфгустар, Либоси орият то чанд дар бар? Бигӯ чу Ҳозиқ, ар дорӣ димоғе, Бикун равшан, агар дорӣ чароғе.
Даме расид ба хотир, ки сӯи Рум равем
Даме расид ба хотир, ки сӯи Рум равем, Ки шояд ин дили ғамгин шавад нишотпазир. Зи сайри шом гаҳе рехт бар дилам савдо, Ки субҳи айш дамад шоядам зи шоми замир.
Осор
Мураттабкунӣ: навтарин аввал
То бувад сулҳ ҷанг натвон кард
То бувад сулҳ ҷанг натвон кард, Ҷанг бошад диранг натвон кар...
Даме расид ба хотир, ки сӯи Рум равем
Даме расид ба хотир, ки сӯи Рум равем, Ки шояд ин дили ғамги...
Мабош аз шеъри мардум ҳарфгустар
Мабош аз шеъри мардум ҳарфгустар, Либоси орият то чанд дар б...

